મહારાષ્ટ્ર: શ્રીગોંડામાં દુષ્કાળને કારણે કપાસનો પાક બરબાદ; ખેડૂતો આર્થિક સંકટમાં
મહારાષ્ટ્ર: અહિલ્યાનગર જિલ્લાના શ્રીગોંડા તાલુકામાં, આ વર્ષે અનિયમિત વરસાદ અને લાંબા સમય સુધી ચાલેલા દુષ્કાળને કારણે કપાસના પાકને ભારે નુકસાન થયું છે. પાકના વિકાસના નિર્ણાયક તબક્કામાં પૂરતો વરસાદ ન મળવાને કારણે કપાસના છોડનો વિકાસ અટકી ગયો છે. કળીઓ અને ફૂલો ખરી પડવા તેમજ કપાસના જીંડવાંની સંખ્યામાં થયેલા નોંધપાત્ર ઘટાડાને કારણે ખેડૂતોની આશાઓ પર પાણી ફરી વળ્યું છે અને તેમની આર્થિક સ્થિતિ અત્યંત નાજુક બની ગઈ છે.
ખેડૂતોના જણાવ્યા અનુસાર, જુલાઈ મહિનામાં થયેલા વરસાદથી સારા પાકની આશા જાગી હતી; પરંતુ ઓગસ્ટથી વરસાદ ન પડવાને કારણે જમીનમાં રહેલો ભેજ સતત ઘટતો ગયો. તેની સીધી અસર કપાસના છોડના વિકાસ પર પડી છે. ઘણા ખેતરોમાં છોડ સુકાવા લાગ્યા છે, જ્યારે ફૂલો અને પાંદડા ખરી પડવાને કારણે કપાસના જીંડવાં બનવાની પ્રક્રિયા ખોરવાઈ ગઈ છે.
ખેડૂતોએ બિયારણ, ખાતર, જંતુનાશકો અને જમીન તૈયાર કરવા પાછળ મોટો ખર્ચ કર્યો હતો. પાકની ખરાબ સ્થિતિ જોતાં, હવે આ ખર્ચની ભરપાઈ થવી પણ મુશ્કેલ જણાય છે. ઉત્પાદનમાં થયેલા ઘટાડાને કારણે ખેડૂતોને મોટું આર્થિક નુકસાન થવાની શક્યતા છે.
કપાસ વીણવાની મોસમ પર અસર
કપાસના ઉત્પાદનમાં થયેલા ઘટાડાની અસર ખેતમજૂરોની રોજગારીની તકો પર પણ પડી છે. સામાન્ય રીતે, કપાસ વીણવાની મોસમમાં ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં મજૂરોને પુષ્કળ કામ મળી રહેતું હોય છે, પરંતુ આ વર્ષે પાક નબળો હોવાથી તેમની માંગ ઘટી ગઈ છે. ઘણા ખેડૂતો હવે કપાસ વીણવા માટે પોતાના પરિવારના સભ્યો પર નિર્ભર છે.
સારા ભાવ હોવા છતાં ઉત્પાદનમાં મોટો ઘટાડો
હાલમાં બજારમાં કપાસના ભાવ પ્રતિ ક્વિન્ટલ આશરે ₹૯,૫૦૦ મળી રહ્યા છે. વધુ સારા વળતરની અપેક્ષાએ કેટલાક ખેડૂતોએ પોતાનો પાક ઘરે સંગ્રહિત કર્યો છે. જોકે, તેઓ જણાવે છે કે બજારમાં સારા ભાવ હોવા છતાં, ઉત્પાદન ઓછું હોવાથી તેમની કુલ આવકમાં મોટો ઘટાડો થવાની સંભાવના છે.
ખેડૂતો બાલુ ચવ્હાણ, મારુતિ ભોસલે અને સતીશ પાડલેએ પાકને થયેલા નુકસાન અંગે ઊંડી ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. ખેડૂતોએ માંગ કરી છે કે સરકાર પાકના નુકસાનનું મૂલ્યાંકન કરવા માટે અસરગ્રસ્ત ખેતરોની સ્થળ પર જઈને તપાસ કરે અને યોગ્ય વળતર આપે, જેથી આર્થિક સંકટનો સામનો કરી રહેલા ખેડૂતોને રાહત મળી શકે.
વધુ વાંચો:- અમેરિકી ડોલર સામે ભારતીય રૂપિયો ૫૩ પૈસા મજબૂત થઈને ૯૨.૬૭ ના સ્તરે બંધ થયો.